Besin Ağı Teriminin Gelişimi
15 Mayıs 2024

Besin Ağı Teriminin Gelişimi

Besin ağı besin zincirlerinin doğal olarak bağlaşmasıdır ve genelde ekolojik bir topluluk içerisinde hangi canlının ne ile beslendiğini gösteren grafiksel bir gösterimden oluşur.

Besin Ağı Sınıflandırılması

Çevrebilimciler bütün yaşam biçimlerini kabaca trofik düzey denilen iki kategoride sınıflandırır; ototroflar ve heterotroflar. Ototrof canlılar büyümek, gelişmek ve üremek için mineral ve karbon dioksit gibi gazlardan oluşan inorganik maddeleri organik maddelere çevirerek kendi besinlerini üretirler. Bu tür kimyasal tepkimelerin ihtiyaç duyduğu enerji güneşten çoğunlukla fotosentez yöntemiyle elde edilir. Hidrotermal bacalar ve kaplıcalarsa az da olsa güneş dışında gerekli enerjiyi sağlayan diğer kaynaklardır. Trofik düzeyler karbon gereksinimini sadece atmosferden sağlayan tam ototroflardan, organik maddeyi atmosferden direk elde etmenin yanı sıra diğer kaynaklardan da faydalanan etçil bitkiler gibi miksotroflara ve organik maddeye ulaşmak için beslenmek zorunda olan tam heterotroflara dek uzanır. Besin ağındaki besin zincirleri heterotrofların hangi ototroflar veya heterotroflar ile beslendiğini gösteren bağlantılarla gösterilir.

Besin ağı değiş-tokuş yapan birleşik bir sistem olarak ekosistemdeki çeşitli beslenme türlerinin basit olarak tasvir edilmesidir. Ekosistemlerde kabaca etçil, otçul, leşçil ve parazitik olarak ayrılabilen değişik beslenme türleri vardır. Heterotroflar tarafından tüketilen şekerler gibi birtakım organik maddeler enerji sağlar. Siyanobakterilerden sekoyalara ve virüslerden mavi balinalara kadar ototrof ve heterotroflar mikroskobik boyuttan tonlarca ağırlığa dek her boyutta bulunabilirler.


1927 yılında yayımlanan "Animal Ecology" (Hayvan Ekolojisi) adlı kitabıyla Charles Elton besin döngüsü, besin zinciri ve besin boyutu kavramlarına öncülük etmiştir; daha sonra gelen ekoloji ile ilgili metinlerde "besin döngüsü" terimi "besin ağı" ile değiştirilmiştir. Elton'ın türleri sınıflandırdığı işlevsel gruplar Raymond Lindeman'ın 1942 yılında trofik dinamikleri üzerine yayımladığı önemli makalesine temel olmuştur. Lindeman'ın bu makalesinde trofik sınıflandırma sistemi içerisinde ayrıştırıcı organizmaların önemini vurgulamıştır. Besin ağı terimi tarihi olarak Charles Darwin'in eserlerinde geçen "girift yamaç", "yaşam ağı" ve "karmaşık ilişkiler ağı" gibi terimlere dayanmaktadır. Hatta daha önceleri John Bruckner 1768 yılında doğayı "süregelen bir yaşam ağı" olarak tanımlamıştır.

Besin Ağı Modellemelerinin Çevrebilim Çalışmalarında Kullanımı

Besin ağları, aynı avlara sahip olan ve aynı avcılar tarafından avlanan çok sayıda türü işlevsel grup olarak trofik türlere indirgeyen gerçek ekosistemlerin sınırlı tasvirleridir. Çevrebilimciler bu sadeleştirmeleri trofik veya üretici-tüketici sistem dinamiklerinin kantitatif modellemesinde kullanır. Bu modellemeler sayesinde gerçek besin ağı örgülerinin yapısında yer alan genel örüntüler ölçülebilmekte ve değerlendirilebilmektedir. Bu çalışmalar neticesinde besin ağlarının topolojisinde tesadüfî olmayan nitelikler tanımlanmıştır. Meta analizde kullanılan yayımlanmış besin ağı örnekleri, içinde eksikler bulunan farklı kalite düzeyindedirler. Ancak topluluk ağları üzerine yapılan ampirik çalışmalar günden güne artmaktadır ve ağ teorisi kullanılarak besin ağlarının matematiksel analizi tüm besin ağlarında görülen ortak özelikleri ortaya çıkarmaktadır. Örnek olarak üstel kanun besin ağı topolojisi içinde av ile avcı bağlantılarını ve tür zenginliğini öngörmek amacıyla kullanılmaktadır.

Besin Ağı Yorumları

İlk yorumu siz yapmak istermisiniz?

Yorum Yap

şifre

Çok Okunanlar

Pirinç Besin Değeri Kaçtır?

Pirinç Besin Değeri Kaçtır?

Kuruyemiş Besin Değerleri?

Kuruyemiş Besin Değerleri?

Yulaf Ezmesi Besin Değeri?

Yulaf Ezmesi Besin Değeri?

Popüler İçerikler

İlginizi Çekebilir

Haber Bülteni

Popüler İçerik

Kemikleri Güçlendiren Besinler

Kemikleri Güçlendiren Besinler

Omega 3 Hangi Besinlerde Var?

Omega 3 Hangi Besinlerde Var?

1 Büyük Havuç Besin Değeri

1 Büyük Havuç Besin Değeri

Amino Asit İçeren Besinler Nelerdir?

Amino Asit İçeren Besinler Nelerdir?

Fasulye Besin Değeri?

Fasulye Besin Değeri?

Güncel

Besin Zehirlenmesi Belirtileri ve Tedavisi

Besin Zehirlenmesi Belirtileri ve Tedavisi

Güncel

İçeriğine Göre Süt Besin Değeri

İçeriğine Göre Süt Besin Değeri

Güncel

Demir İçeren Besinler Nelerdir?

Demir İçeren Besinler Nelerdir?

Metabolizmayı Hızlandıran Besinler Nelerdir?

Metabolizmayı Hızlandıran Besinler Nelerdir?

Besinlerin Emilimi

Besinlerin Emilimi

Fıstık Besin Değeri

Fıstık Besin Değeri

Gluten İçeren Besinler Nelerdir?

Gluten İçeren Besinler Nelerdir?

Tok Tutan Besinler Kullanımı ve Faydaları Nelerdir?

Tok Tutan Besinler Kullanımı ve Faydaları Nelerdir?

Ciğer Besin Değeri Nedir?

Ciğer Besin Değeri Nedir?

Tahin Besin Değeri Nedir ve Kaç Olmalıdır?

Tahin Besin Değeri Nedir ve Kaç Olmalıdır?

Besin Zinciri Özellikleri ve Faydaları Nelerdir?

Besin Zinciri Özellikleri ve Faydaları Nelerdir?

Bulgur Pilavı Besin Değeri Nedir?

Bulgur Pilavı Besin Değeri Nedir?

Ton Balığı Besin Değeri Nedir ve Kaç Olmalıdır?

Ton Balığı Besin Değeri Nedir ve Kaç Olmalıdır?

Sucuk Besin Değeri

Sucuk Besin Değeri

Ispanak Besin Değeri?

Ispanak Besin Değeri?

Besin Alerjisi Belirtileri ve Tedavisi

Besin Alerjisi Belirtileri ve Tedavisi

Besin Öğeleri Nelerdir?

Besin Öğeleri Nelerdir?

Pastırma Besin Değeri Nedir?

Pastırma Besin Değeri Nedir?

Zayıflatan Besinler Nelerdir?

Zayıflatan Besinler Nelerdir?

Kefir Besin Değeri Ölçüleri

Kefir Besin Değeri Ölçüleri

Yoğurt Besin Değeri Yoğurtun Besin Değeri Nasıldır?

Yoğurt Besin Değeri Yoğurtun Besin Değeri Nasıldır?

Karbonhidrat İçeren Besinler?

Karbonhidrat İçeren Besinler?

Dana Eti Besin Değeri

Dana Eti Besin Değeri

Kuru Kayısı Besin Değeri Nedir?

Kuru Kayısı Besin Değeri Nedir?

Besinlerin Kalori Değerleri Nelerdir?

Besinlerin Kalori Değerleri Nelerdir?

Ceviz Besin Değeri Nedir?

Ceviz Besin Değeri Nedir?

Düzenleyici Besinler Nelerdir?

Düzenleyici Besinler Nelerdir?